Jak dbać o gitarę w różnych warunkach pogodowych?

Gitara jest bardzo delikatnym instrumentem i wymaga odpowiedniej pielęgnacji. Dobra ochrona gwarantuje znakomite brzmienie przez długie lata oraz zapewnia doskonały wygląd. Niestety istnieje wiele czynników, które mogą negatywnie wpłynąć na jej kondycję. Wysoka wilgotność, złe warunki przechowywania czy nieodpowiednia temperatura to tylko niektóre zagrożenia, które mogą w istotny sposób uszkodzić instrument. Jak zatem pielęgnować gitarę? Na co zwrócić szczególną uwagę?

Gitara to coś więcej niż instrument. To ważny element artystycznej tożsamości każdego muzyka. Dlatego kwestia pielęgnacji jest tak bardzo istotna. Wpływa to nie tylko na estetyczny wygląd, lecz również na komfort gry i jakość dźwięku. To także gwarancja długowieczności i pewność, że to źródło inspiracji będzie przez wiele lat przynosić satysfakcję. Najważniejszą zasadą w pielęgnacji każdego instrumentu jest regularne i dokładne czyszczenie – niezależnie od pogody. Nie bez znaczenia jest również używanie odpowiednich futerałów lub pokrowców oraz dobrze przeprowadzona konserwacja, bez względu na to, czy jest to gitara klasyczna, elektryczna, basowa, czy akustyczna. 

Jak przechowywać gitarę?

Jednym z najbardziej kluczowych elementów ochrony gitary przed zniszczeniem jest sposób jej przechowywania. Instrumenty powinno trzymać się w miejscach o niskiej wilgotności, w których istnieje niewielkie ryzyko zmiany temperatury. 

Wilgotność w pomieszczeniach

Optymalna wilgotność pomieszczania, w którym będzie przechowywana gitara, to podstawa zachowania odpowiedniej ochrony instrumentu. Zaleca się, aby względna wilgotność wynosiła między 45% a 55%. Zbyt wysokie wartości mogą doprowadzić do pęcznienia i deformacji drewna, natomiast zbyt suche powietrze może spowodować jego pękanie. Przy tej okazji warto również zastosować nawilżacz lub osuszacz, za pomocą których ustawimy pożądaną wilgotność w pomieszczeniu z gitarą. Istnieją także specjalne nawilżacze, które możemy użyć podczas przechowywania instrumentu w futerale.  

Temperatura

Najlepszą temperaturą przechowywania gitary jest przedział od 18°C do 25°C. W przypadku wyższych wartości może dojść do kurczenia lub nadmiernego rozszerzania się drewna, w wyniku czego mogą rozkleić się połączenia, co w efekcie niekorzystnie wpłynie na brzmienie instrumentu. Należy także uważać na nagłe i drastyczne zmiany temperatury, których konsekwencją mogą być naprężenia w drewnie oraz pęknięcia. Aby tego uniknąć, nie powinno się trzymać gitary przy grzejnikach, klimatyzatorach oraz w miejscach wystawionych na działanie promieni słonecznych. 

Przechowywanie gitary w futerałach, stojakach lub na hakach ściennych

Gitarę można przechowywać na kilka różnych sposobów – najważniejsze, aby nie była oparta luzem o ścianę lub nie leżała na podłodze. Najczęściej muzycy trzymają swoje instrumenty w futerałach, pokrowcach, na stojakach lub hakach ściennych.

Futerał

Najbezpieczniejszym sposobem przechowywania gitary jest umieszczenie jej w sztywnym futerale. To zapewnia doskonałą ochronę nie tylko przed uszkodzeniami mechanicznymi, lecz również przed niekorzystnymi warunkami pogodowymi. To także gwarancja bezpiecznego transportu. Co więcej, futerał chroni instrument przed wilgocią, a modele wyposażone w systemy nawilżania dodatkowo pomagają utrzymać optymalny mikroklimat w jego wnętrzu. 

Stojak

Osoby, które często sięgają po gitarę powinny rozważyć trzymanie jej na stojaku. Takie rozwiązanie gwarantuje stabilność oraz łatwy i szybki dostęp do instrumentu. W ten sposób unikamy również gromadzenia się wilgoci w zamkniętej przestrzeni, a gitara może swobodnie „oddychać”. Przechowując ją na stojaku należy zwrócić uwagę, aby nie stała przy źródłach ciepła, takich jak kaloryfery i piece grzewcze. Warto też pamiętać, aby stojak był wyposażony w miękkie wykończenie w miejscach styku z gitarą. Dzięki temu unikniemy zarysowań na lakierze i uszkodzeń gryfu.

Pokrowce

Choć miękki pokrowiec np. od marki Be Joe w porównaniu z futerałem, w mniejszym stopniu chroni gitarę, to wciąż zabezpiecza ją przed zarysowaniami i kurzem. To świetne rozwiązanie na przechowywanie instrumentu w warunkach domowych, gdy potrzebujemy szybkiego dostępu do instrumentu. Pokrowce sprawdzą się także podczas transportu na krótkich dystansach i są dużo lżejsze od twardych futerałów, co może mieć szczególne znaczenie dla osób, które mają problem z dźwiganiem ciężkich przedmiotów.

Haki ścienne

Ciekawym, praktycznym i estetycznym rozwiązaniem jest umieszczenie gitary na haku ściennym. To także oszczędność miejsca, zwłaszcza w mieszkaniach o małej powierzchni użytkowej. Ważne, aby hak, na którym będzie wisiał instrument, posiadał odpowiedni uchwyt z miękką wyściółką – to gwarancja ochrony gryfu. Należy także zadbać o solidne mocowanie do ściany, co zapewni bezpieczeństwo nie tylko dla gitary, lecz również dla domowników. Dlatego warto od czasu do czasu kontrolować stabilność mocowania, aby uniknąć przykrych niespodzianek, takich jak przypadkowy upadek instrumentu.

Jak pielęgnować gitarę?

Podstawą pielęgnacji gitary jest czyszczenie i wymiana strun. Systematyczne wykonywanie tych czynności utrzyma instrument w doskonałej kondycji i zapewni rewelacyjną jakość brzmienia, a dodatkowo zachowa nienaganny wygląd przez długi czas. Dlatego już podczas zakupu gitary należy zadbać o miękkie ściereczki z mikrofibry oraz odpowiednie preparaty, np. od Lizard Spit cenionej przez muzyków firmy produkującej bezpieczne dla środowiska produkty do pielęgnacji sprzętu muzycznego. Poza regularną pielęgnacją, którą możemy przeprowadzić samodzielnie w warunkach domowych, warto również od czasu do czasu wybrać się do lutnika, który sprawdzi stan progów w instrumencie. To ważne nie tylko ze względu na estetykę i brzmienie, lecz także z uwagi na zdrowie użytkownika – wystające progi mogą bowiem ranić palce.

Czyszczenie gitary

Miejscem szczególnie narażonym na zabrudzenia i wysychanie jest podstrunnica. To właśnie ten element wymaga od nas wyjątkowej uwagi i pielęgnacji. Do czyszczenia należy używać dedykowanych środków myjących, a nawilżanie można przeprowadzić za pomocą olejku cytrynowego. Dzięki temu gryf zachowa dobrą kondycję na dłużej, co dodatkowo wpłynie na komfort użytkowania. Bardzo ważne, aby nie stosować agresywnych detergentów, które mogą uszkodzić lakier lub drewno. Chcąc zadbać o dobrą pielęgnację instrumentu, warto zainwestować w nawilżacz, zwłaszcza podczas sezonu grzewczego, gdy powietrze jest bardzo suche. To pomoże zachować odpowiednią wilgotność i ochronę drewna. Dobrym pomysłem jest również umieszczenie specjalnych nawilżaczy wewnątrz pudła rezonansowego (w przypadku gitary akustycznej lub klasycznej), co ochroni drewno przed przesuszeniem.

Wymiana strun

Mówiąc o pielęgnacji gitary nie należy zapominać o regularnej wymianie strun. To nie tylko kwestia świeżego brzmienia, lecz także lepszy komfort gry i ochrona przed uszkodzeniami główki lub mostka, które mogą powstać w wyniku stosowania zużytych strun. Sposób nawijania na klucze także ma znaczenie. Wykonując to w odpowiedni sposób zapewniamy sobie stabilność stroju oraz pewność, że struny nie zerwą się podczas gry. Osoby mniej doświadczone mogą początkowo mieć z tym kłopot. Warto wtedy udać się do sklepu muzycznego, gdzie obsługa z pewnością pomoże rozwiązać ten problem.

Najczęstsze uszkodzenia gitary

Pęknięcia i odkształcenia drewna to najczęstsze uszkodzenia w gitarach. Powstają zazwyczaj jako efekt nagłych zmian temperatury i wilgotności. Dlatego tak ważny jest sposób przechowywania i pielęgnacji instrumentu. W tym przypadku należy pamiętać, że drewno, z jakiego wykonane są gitary, to materiał higroskopijny, czyli reagujący na zmiany wilgotności otoczenia. Z tego właśnie powodu tak często może dochodzić do różnego rodzaju deformacji gryfu lub korpusu. Kolejnym problemem mogą być uszkodzenia mechaniczne, np. uszczerbienia niektórych elementów, zarysowania czy wgniecenia. Ale tego również można uniknąć – wystarczy trzymać instrument w bezpiecznym i osłoniętym miejscu, ponieważ nawet najdrobniejsze zniszczenie może w znaczący sposób wpłynąć na brzmienie i wygląd gitary. Posiadacze modeli elektrycznych powinni dodatkowo zwrócić uwagę na osprzęt, tj. przełączniki, potencjometry czy gniazda jack. Warto więc zadbać o regularną pielęgnację tych elementów oraz kontrolę stanu technicznego. To samo dotyczy wzmacniacza, kabli oraz innego sprzętu, do którego podłączany jest instrument.

Podsumowanie

Pielęgnacja gitary w różnych warunkach pogodowych wymaga precyzji i regularności. Ważny jest także dobór odpowiednich nawilżaczy, preparatów pielęgnacyjnych i futerałów, a także sposób przechowywania instrumentu. To daje pewność, że posłuży on nam na wiele lat, zachowując świetne brzmienie, dobrą kondycję i znakomity wygląd. Dzięki temu gitara stanie się najlepszą inwestycją w jakość gry oraz zapewni najwyższy komfort podczas występów. Użytkownicy natomiast będą czerpać mnóstwo przyjemności i satysfakcji z muzykowania.

Autorka Iwona Stadnicka